Blog Archives

พอเพียง : เริ่มที่ตัวเรา

July 22, 2010

Tweetพรบ. ต่อทะเบียน สั่งเช้าได้บ่าย ขาดต่อก็สามารถต่อได้ คลิ๊กเลย! ความพอเพียงเริ่มต้นได้ที่ตัวเรานี่ล่ะครับ  คนพอชอหลายคนที่ทำหน้าที่ในงานพัฒนาชุมชนเฝ้าบอกกับชาวบ้านเรื่องความพอเพียง  เคยถามตัวเราเองหรือเปล่าว่าตัวเราพอเพียงแล้วหรือยัง  บางครั้งชาวบ้านเขาไม่รู้ตัวหรอกครับว่าวิถีชีวิตปกติของเขานั้น  พวกเราคนพอชอเรียกว่าพอเพียงอยู่แล้ว แล้ววิถีชีวิตของเราเหล่านักพัฒนาชุมชนทั้งหลายนี่ล่ะพอแล้วหรือยัง  หรือว่ายังต้องการอะไรต่าง ๆ อีกมากมาย อย่างข้าราชการส่วนท้องถิ่นที่เห็นหน้าเห็นตากันเป็นประจำนี่มีหนี้แทบทุกคนล่ะครับ  เพียงแต่ว่ามันอยู่ในวิสัยที่ตัวเขาจัดการได้  ก็ดีแล้ว  คืออย่าให้มันเกินตัวเป็นพอ  ความพอเพียงของแต่ละคนมันไม่เท่ากัน ที่นำเรื่องนี้มาเขียนเป็นเพราะชาวบ้านเล่าให้ฟังว่ามีคนพอชอบางคนที่พวกเขาไม่ศรัทธา  บอกพวกเขาอย่างหนึ่งแต่ตัวเองกลับทำอีกอย่างหนึ่ง ผมได้แต่รับฟังและสัญญากับตัวเองไว้ว่าจะไม่เป็นอย่างนั้น…หรือว่าไม่ทันซะแล้วหว่า  555 ภาพประกอบจากสวนหลังบ้านแบบพอเพียงของตัวจริงเสียงจริง  มิตร  แก้วที

หมู่บ้านพอเพียง (หรือเปล่า)

April 10, 2010

Tweetเมื่อวานได้รับเชิญไปร่วมงานบุญเดือนสี่ (ที่อาจจะผิดที่ผิดทางสักหน่อย) ที่บ้านดอนแคน  หมู่บ้านนี้เป็นหมู่บ้านลำดับที่เจ็ดของตำบลโคกกลาง  และเป็นหมู่บ้านที่เรียกว่าเกิดใหม่  หมายความว่าชาวบ้านอพยพมาจากจังหวัดอื่น ๆ เพื่อตั้งถิ่นฐานอยู่ที่นี่รวมกันแล้วเกิดเป็นหมู่บ้านเล็ก ๆ แห่งหนึ่ง  ประมาณร้อยกว่าหลังคาเรือน  ชาวบ้านที่นี่จะเป็นชาวบ้านที่ขยันขันแข็งในการทำงานทำการเรียกได้ว่าหมู่บ้านนี้ไม่มีชาวบ้านที่ยากจนอยู่เลย  นอกจากปลูกข้าวตามปรกติแล้ว  ชาวบ้านที่นี่ยังทำอาชีพเสริมอื่น ๆ มากมายและทำอย่างจริงจังและเพื่อขาย จะบอกว่าหมู่บ้านนี้เป็นหมู่บ้านพอเพียงก็ยังพูดได้ไม่เต็มปากนัก  เพราะเอาเกณฑ์หมู่บ้านพอเพียงมาจับมันก็ยังได้ไม่ครบ  โดยเฉพาะความเอื้อเฟื้อเผื่อแผ่ให้แก่กันและกัน  มีบางคนบางครัวเรือนที่ยังไม่ผ่านเกณฑ์ในเรื่องเหล่านี้  ประเด็นนี้น่าสนใจมาก  เรื่องแบบนี้มันไม่น่าจะมีในสังคมชนบท  หรือว่าสังคมแบบเดิมที่เราเคยเห็นมันไม่มีแล้ว  หรือว่าสังคมบ้านนอกมันไม่มีแล้ว  ถ้าเกิดว่ามันไม่มีแล้วจริง ๆ เป็นเรื่องที่ควรดีใจหรือเสียใจกันแน่  เป็นไปได้มั้ยว่าหมู่บ้านแห่งนี้เพิ่งเกิดมาเมื่อไม่นานมานี้  คนจากหลายที่มารวมกัน  อพยพมาเพื่อแสวงหาสิ่งที่ดีกว่า  คนในหมู่บ้านแห่งนี้เลยต้องทำงานด้วยตัวเองและเพื่อตัวเองเท่านั้น  ก็บุญเดือนสี่ยังมาจัดเอาตอนเดือนหกเลย  แล้วบุญเดือนหกจะไปอยู่ตอนไหนหว่า

เศรษฐกิจพอเพียงอีกสักที

February 24, 2010

Tweetหน้าที่การงานที่ทำอยู่ตอนนี้  จะบอกว่าสบายมันก็บอกได้ไม่เต็มปาก  จะบอกว่าไม่ลำบากก็พูดได้ไม่เต็มคำ  มันก็มีทั้งสองอย่างปะปนกันไป  ออกพื้นที่พบปะกับชาวบ้านไปพูดเรื่องเศรษฐกิจพอเพียงให้ชาวบ้านฟัง  ชาวบ้านเขาฟังแต่เหมือนเขาไม่ได้ยิน  ชาวบ้านบางคนรู้ว่าเศรษฐกิจพอเพียงคือการปลูกผักสวนครัวไว้กินเอง  เหมือนกับที่เขากำลังทำอยู่  และเขาก็ทำกันอย่างนี้มานานหลายนานแล้ว  ไอ้สามห่วงสองเงื่อนไขอะไรนั่นเขาไม่รู้หรอกครับ  แต่การดำเนินชีวิตของเขาในตอนนี้  มันเป็นอย่างนั้น  อย่างพอเพียง เท่าที่ nengnengneng ได้ออกไปพูดคุยกับชาวบ้าน  ชีวิตความเป็นอยู่ของเขาในตอนนี้ก็พอมีพอกิน ไม่ได้เดือดร้อน  แต่ก็อยากจะมี (รวย) มากกว่านี้อยู่  บางครั้งบางหนมันก็พอทนได้  แต่พอเห็นเพื่อนบ้านเขาไปเมืองนอกเมืองนากลับมาร่ำรวยนี่ซี  มันยั่วใจเหลือเกิน  อยากไปเหมือนอย่างเขาบ้าง  บางคนไม่ใช่แค่ใจอยาก  ไปกู้หนี้ยืมสินเขามาเดินเรื่องกับนายหน้าหาคนไปทำงานเมืองนอก  ได้ไปดังใจหวังบ้าง  ผิดหวังบ้าง  บางคนกลับมาแล้วหนี้สินยังไม่หมดต้องขายที่ดินทำกินไปก็มาก  ยังดีที่เหลือที่ปลูกบ้านอยู่ตอนนี้ nengnengneng ได้ยินแล้วได้แต่ยิ้มปลอบใจกันไป ชาวบ้านนั้นถ้าหากว่าไม่ได้ทะเยอทะยานอะไร  ขอแค่มีที่ทำกิน (เอาไว้ปลูกข้าวกิน) ได้ลุ้นว่าน้ำฝนจะมีมากหรือน้อย  ข้าวจะราคาดีมั้ย  ชาวบ้านเขามีความสุขจะตาย  แต่ถ้าเมื่อไรก็ตามที่อยากได้  อยากมีเหมือนอย่างเพื่อนบ้านแล้วล่ะก็  เตรียมใจไว้เป็นทุกข์ได้เลย  ไม่ได้หมายความว่าจะทำอย่างเขาไม่ได้  แต่ความไม่พอในใจมันจะมีมากขึ้น  มากขึ้น  ในเมื่อใจมันไม่พอมันจะเป็นสุขได้อย่างไรล่ะ  มันต้องทุกข์อยู่แล้ว  เขาถึงบอกกันว่าการเตรียมความพร้อมสู่ความพอเพียง ไม่มีอะไรยากมากไปกว่าการเตรียมใจ ใจต้องพร้อมที่จะลด  ใจต้องพร้อมที่จะเลิกสิ่งของฟุ่มเฟือยต่าง ๆ ที่เราเคยทำ  ที่เราเคยปฏิบัติ  ต้องหยุดให้ได้ [...]

หมู่บ้านพอเพียง

February 23, 2010

Tweetด้วยความที่เป็นพัฒนาชุมชน  นายเหน่งเลยอยากจะเห็นคนในทุก ๆ ครัวเรือนที่ใช้ชีวิตอย่างพอเพียง  อยากเห็นชุมชนพอเพียง  อยากเห็นหมู่บ้านพอเพียง  อยากเห็นคนในหมู่บ้านนั้น ๆ ใช้ชีวิตแบบพอเพียง  ไม่รู้ว่าเหน่ง  พัฒนาชุมชนฝันไปหรือเปล่า  เท่าที่ได้ลงพื้นที่บ้างในบางหมู่บ้าน  ให้ปลุกให้ปั้นอย่างไรก็เป็นชุมชนพอเพียง  เป็นหมู่บ้านพอเพียงไม่ได้ ตัวชี้วัดอย่างหนึ่งที่จะบอกได้ว่า  หมู่บ้านหรือชุมชนนั้นพอเพียงหรือไม่พอเพียงคือ  การช่วยเหลือเกื้อกูลกันในหมู่บ้านในชุมชน  ไม่ว่าจะเป็นงานบุญประเพณีต่าง ๆ หรืองานที่ต้องการความร่วมมือ  ร่วมแรง  ร่วมใจ  และร่วมตังค์  คนในหมู่บ้านต้องช่วยกันครับ  ทุก ๆ งาน  ทุก ๆ อย่าง  ไม่ใช่รอรับการช่วยเหลือจากทางราชการ  มีแต่คิดว่าทางราชการจะมาทำให้  เรา (ชาวบ้าน) อยู่เฉย ๆ ก็ได้  จะคิดอย่างนี้ไม่ได้นะครับ nengnengneng ขอบอก ความพอเพียงคือการพึ่งพาตัวเอง  ลดการพึ่งพาจากภายนอก (ถ้าจะพูดแบบ nengnengneng คือกูไม่ง้อมึง) ถ้าลดได้ทุกอย่างจะดีมาก  แล้วถามว่าจะทำอย่างนั้นได้มั้ยล่ะ  ยาสระผม  ยาสีฟัน  สบู่อาบน้ำ  น้ำยาล้างจาน  อย่างเนี๊ย  ของพวกนี้ผลิตเองได้มั้ย  ถ้าทำคนเดียวมันไม่คุ้ม  ไม่มีเงินพอซื้อวัสดุ [...]

ความพอเพียงแบบคนเมือง

February 5, 2010

Tweetความพอเพียงแบบคนเมือง  แบบที่เหน่งเหน่งบล็อกทำอยู่ตอนนี้นั้น  อยากบอกว่าเป้นตัวอย่างที่ไม่ดี  ไม่ควรเอาเยี่ยงอย่างแต่ เหน่งเหน่งบล็อกอยากเล่าให้ฟังว่าความพอเพียงแบบคนเมืองตามแนวทางที่เหน่งเหน่งบล็อกได้เห็นได้ทำอยู่นั้นเป็นอย่างไรบ้าง ก่อนอื่นต้องบอกก่อนว่า  ที่อยู่อาศัยหรือบ้านของคนเมืองกับคนชนบทนั้นต่างกันอย่างแน่นอน  บ้านของคนชนบทหรือชาวบ้านนั้นมีพื้นที่ว่างอยู่มากเหมาะสำหรับการปลูกผักสวนครัวที่เป็นกิจกรรมที่ช่วยเราลดรายจ่ายไปได้มากโขอยู่  แต่ว่าบ้านของคนเมืองหรือชาวเมืองส่วนมากแล้วจะเป็นบ้านจัดสรรคือ  ลักษณะของตัวบ้าน  แบบบ้าน  พื้นที่ของบ้านจะเป็นแบบเดียวกันทุกหลัง  และในบ้านนั้นยังหาพื้นที่ว่างที่จะปลูกอะไรไม่ได้เลย ชาวเมืองทั้งหลายถ้าจะใช้ชีวิตแบบพอเพียงเหมือนชาวบ้าน  ก็ต้องอาศัยกระถางกัน  จะปลูกอะไรก็ต้องปลูกในกระถาง  หรือบางคนโชคดีหน่อยในบริเวณบ้านมีพื้นที่นิดหน่อยพอได้อาศัยปลูกพืชผักอะไรสักเล็กน้อยไวักินบ้าง  เช่น  กะเพรา  พริก  หอม  ข่า  ตะไคร้  อะไรพวกนี้  อย่างที่บ้านผมก็มีต้นกะเพราอยู่ในกระถาง  พอได้อาศัย  ถึงแม้จะมีแค่กระถางเดียว  แต่ใช้ประโยชน์จากมันได้คุ้มค่าจริง ๆ บ้านบางบ้านเขาทำบล็อกไว้ปลูกที่หน้าบ้าน  ข้างบ้านก็มี  ดู ๆ ไปเหมือนชาวบ้านมีรั้วที่กินได้  ชาวเมืองก็มีเหมือนกัน  มันช่วยลดต้นทุนไปได้เยอะเหมือนกัน  มองแบบวันต่อวันเราจะมองไม่ค่อยออก  ต้องมองเป็นปีถึงจะมองเห็นได้ชัดเจน  ยิ่งถ้าครัวเรือนไหนทำบัญชีครัวเรือนไปด้วย  จะทำให้มองเห็นได้อย่างชัดเจนที่สุด