nengnengneng.net

Tweetบ้านเรือนของไทยเราในสมัยก่อน  เป็นบ้านใต้ถุนสูงเปิดโล่งถึงสองสามเมตรทีเดียว  ที่คนในสมัยนั้นสร้างบ้านแบบนี้ก็เพราะบ้านเมืองของเรามันร้อนเลยต้องทำให้มันระบายอากาศได้ดี  รวมทั้งเอาพื้นที่ใต้ถุนบ้านเป็นที่อยู่อาศัยของสัตว์เลี้ยงอย่างวัว ควาย  เป็ด  ไก่  ที่เลี้ยงเอาไว้เป็นอาหารและช่วยงาน  หรือบางภาคที่มีน้ำมาในหน้าน้ำหลาก  สร้างบ้านแบบนี้ช่วยป้องกันน้ำท่วมได้  แถมยังป้องกันสัตว์ร้ายที่มากับน้ำได้ด้วย  บ้านในลักษณะแบบนี้เลยต้องมีบันได บันไดเรือนในสมัยก่อน  ไม่ได้ติดกับตัวเรือนเหมือนอย่างภาพประกอบที่เห็นนี้นะครับ  บันไดเรือนที่ไม่ติดกับตัวเรือนนี้สามารถยกขึ้น  ลงได้  ในเวลากลางคืนก็ยกขึ้นมาไว้บนเรือน  ป้องกันสัตว์ร้ายขึ้นเรือน  พอเช้าถึงยกบันไดลงพาด  ต่อมาใช้วิธีผูกเชือกไว้กับบันไดและตัวเรือน  เวลากลางคืน (หรือกลางวันที่ไม่อยู่บ้าน) ก็ผลักบันไดออกจากตัวเรือน  ถ้าจะใช้งานก็ดึงบันไดกลับเข้ามา ไม่ว่าจะเป็นบันไดที่ติดกับตัวเรือน  หรือบันไดที่ไม่ติดกับตัวเรือน  ที่ข้าง ๆ บันไดจะมีน้ำไว้ให้ล้างเท้าก่อนที่จะขึ้นเรือนไป  บ้านไหนที่มีลูกสาวสวยมีหนุ่ม ๆ มาบ้านบ่อย ๆ ขึ้นเรือนบ่อย ๆ เลยเกิดสำนวนว่า หัวกระไดไม่แห้ง เพราะหนุ่มมาหาล้างเท้าก่อนขึ้นเรือน  พอขึ้นไปบันไดก็เปียก  บันไดยังไม่ทันจะแห้งเลยอีกหนุ่มมาอีกแล้ว  ส่วนใหญ่คนมักจะใช้สำนวนนี้กับบ้านที่มีลูกสาวสวย  ทั้งที่ความจริงบ้านอื่น ๆ ที่มีลูกสาวหรือไม่มีก็อาจจะมีลักษณะ หัวกระไดไม่แห้ง ได้เหมือนกัน  อย่างเช่น  บ้านของกำนัน  ผู้ใหญ่บ้าน  หรือบ้านของผู้มีอันจะกินในหมู่บ้านทั้งหลายที่มีเพื่อนมาก  หัวกระไดก็ไม่แห้งเหมือนกัน ปัจจุบันบ้านเรือนเป็นชั้นเดียว  ปลูกกับพื้น  ผนังก่อด้วยอิฐ  หน้าต่างเป็นกระจกบานเลื่อน [...]

Tweetเป็นการบอกเล่าเรื่องราวที่ได้พบเห็นที่ผมไม่ค่อยจะได้เจอบ่อยนัก  ทั้ง ๆ ที่ตัวเองเป็นคนอีสานแท้ ๆ แต่กลับไปคุ้นเคยกับประเพณีถิ่นอื่น  เทศกาลสงกรานต์สำหรับคนอีสานนอกจากเป็นเทศกาลแห่งความสนุกสนานที่ได้สาดน้ำคลายร้อนแล้ว  มันยังเป็นเทศกาลที่ผู้คน  ญาติพี่น้อง  ไม่ว่าจะอยู่ที่ไหน  ในประเทศ  หรือต่างประเทศ  ในจังหวัดหรือต่างจังหวัด  ในตำบลหรือต่างตำบล  ในหมู่บ้านหรือต่างหมู่บ้าน  ต่างพากันเดินทางกลับบ้าน  กลับมาเพื่อบรรเทาความผิดหวัง  หรือกลับมาเพื่อบอกเล่าเรื่องราวความสำเร็จ  ทุกผู้คน  มุ่งมั่น  ตั้งใจเดินทางกลับบ้านในเทศกาลสงกรานต์ ภาพของพ่อแก่  แม่เฒ่าดีอกดีใจจนน้ำหู น้ำตาไหล ด้วยความปลื้มปีติ  เมื่อลูกหลานกลับมาถึงบ้าน  บรรยากาศแบบนี้มีให้เห็นอยู่ทุกปี  พอรุ่งขึ้นอีกวันพากันไปทำบุญที่วัด  สรงน้ำพระ  และสรงน้ำกระดูกบรรพบุรุษที่ล่วงลับ  แล้วพากันไปรดน้ำขอพรกับผู้เฒ่าผู้แก่ที่เคารพนับถือ  การไปทำบุญที่วัดยังเป็นการบอกเล่าเรื่องราวได้ดีทีเดียว  อย่างน้อยก็บอกให้ผู้อื่นได้ทราบว่าเรากลับมาแล้ว  มีการถามข่าวกันว่าไปอยู่ไหนมา  มีลูก  มีเมีย (อันนี้สำคัญ) กี่คนแล้ว  เป็นบรรยากาศที่ผมอธิบายไม่ค่อยจะถูก  แต่เป็นสุข คนที่พอลืมตา อ้าปากได้บ้าง  จะกลับมาบ้านพร้อมกับผ้าป่ามาทำบุญทำทานกันต่ออีก  จากภาคต่าง ๆ ของประเทศไทย  จากประเทศต่าง ๆ ในโลกที่มีคนอีสานอาศัยอยู่  บางทีในบางหมู่บ้านเป็นประเพณีของผู้มีอันจะกินไปเลยว่า  พอถึงเทศกาลสงกรานต์จะนำผ้าป่ามาถวายที่วัดในหมู่บ้าน  เป็นการดีเหมือนกันครับนำสิ่งดี ๆ มาสู่หมู่บ้าน