774สุภาษิตจีนบทหนึ่งซึ่งเป็นที่คุ้นเคยของนักพัฒนาชุมชน  เนื่องจากว่าได้ยินคนนั้นพูดคนนี้พูด  พูดกันจนจำได้  แล้วเรายังนำมาพูดต่ออีกหลายบ่อยก็คือ  “ถ้าท่านให้ปลาแก่คนจน  เขาจะมีปลากินเพียงแค่วันเดียว  แต่ถ้าท่านสอนวิธีจับปลาให้เขา  เขาจะมีปลากินตลอดชีวิต”

การที่เรานักพัฒนาชุมชนจะช่วยเหลือใครนั้น  เราต้องช่วยเหลือให้เขาช่วยตัวเองได้  ต้องให้คำแนะนำกับเขาด้วยเพื่อที่โอกาสต่อไปเขาจะได้ช่วยเหลือตัวเองได้  ไม่ใช่เอะอะอะไรก็วิ่งมาขอความช่วยเหลือจากเราถ่ายเดียว  อย่างเช่น  ผมถ่ายเอกสารไม่เป็น  ให้น้องเขาถ่ายให้  น้องคนถ่ายก็ต้องเรียกผมไปอธิบายให้ฟังว่า  วิธีการถ่ายเอกสารทำอย่างไร  ครั้งแรกผมอาจจะจำไม่ได้  คราวต่อไปก็ค่อยอธิบายให้ฟังอีก  ผมกลัวว่าตัวเองจะจำไม่ได้  ผมก็นำกระดาษมาจดวิธีทำไว้  คราวต่อไปเมื่อผมจะถ่ายเอกสาร  ถึงผมจำไม่ได้ผมก็นำบันทึกขึ้นมาดู  ผมก็จะทำเองได้

การให้ความช่วยเหลือโดยไม่แนะนำอะไรเลย  เป็นการให้ปลาไปกินอย่างเดียว  ซึ่งผมรับรองได้ว่า  เราคงต้องให้อีกไปเรื่อยๆ  หรือไม่งั้นเขาก็คงมีปลากินแค่วันเดียว  ที่สำคัญคือ  เขาจะยอมเรียนรู้วิธีจับปลาที่เรานักพัฒนาชุมชนสอนให้เขาหรือเปล่า  เขาขยันพอที่จะเรียนรู้หรือไม่  นี่ต่างหากที่เรานักพัฒนาชุมชนกลัว

คนจนบางคน  อยากได้ปลาตัวงามๆ อวบๆ ด้วย  แต่ไม่อยากเรียนวิธีหาปลา  ฉะนั้นวิธีการที่จะได้ปลาตัวอ้วนมาง่ายที่สุดคือ  “การขอ”  ซึ่งก็คงเป็นหน้าที่ของนักพัฒน์อีกหล่ะที่ต้องอธิบายกันอีกยืดยาวว่าทำไมถึงต้องสอนวิธีการจับปลาให้  จนบางคนเบื่อกับการอธิบายแบบนี้มาก  สุดท้ายก็กลับไปให้ปลาเหมือนเดิม

ผมเคยสอนวิธีจับปลาให้กับพวกเขาเหล่านี้เหมือนกัน  ครั้งนั้นนักการบอกผมว่า  “กลุ่มเป้าหมายไม่มีใครมาหรอก  เพราะถ้ามันขยัน  มันคงไม่จนอยู่อย่างนี้”

ภาพประกอบจาก  board.postjung.com

nengneng

nengneng

นักพัฒนาชุมชน องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น
รองประธาน ชมรมพัฒนาชุมชนองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น (แห่งประเทศไทย)
ลูกของแม่ และเพื่อนของท่าน
nengneng

comments

comments