จำปา ลั่นทมหรือลีลาวดี ไม่ว่าจะเรียกดอกไม้นี้ว่าอย่างไร มันก็คือดอกไม้ดอกเดียวกันนี้เอง ต่างกันเพียงชื่อที่ใช้เรียกเท่านั้น แต่ความสวยและความหอม เศร้ายังเป็นแบบเดิมไม่แปรเปลี่ยน
ดอกจำปาเป็นดอกไม้ประจำชาติลาว ชาวบ้านในภาคอีสานบางแห่งยังเรียก ดอกจำปา อยู่ ไทยกลางเรียก ลั่นทม และตามประสาช่างคิดของคนไทย ลั่นทมดันไปออกเสียงคล้ายกับ ระทม ลั่นทม – ระทม (คล้ายก็คล้าย) แถมต้นไม้นี้เมื่อก่อนปลูกในวัด สุสาน หรือที่สาธารณะ และกลิ่นของดอกจำปายังมีกลิ่นหอมแบบเศร้า ๆ ทำให้มันได้ชื่อใหม่เป็น ลีลาวดี ที่เพราะพริ้ง พอได้ชื่อใหม่ตอนนี้ก็เลยปลูกได้ทุกที่ ที่เราอยากปลูก
ต้นลั่นทมนี้มีสีเขียวเทา ใบสีเขียวและใหญ่ รูปร่างคล้ายกับหอก ดอกมีห้ากลีบสีขาว โคนกลีบเป็นสีเหลือง ปัจจุบันนี้ได้รับการปรับปรุงพันธุ์ให้ดีขึ้น ทำให้มีหลายสี เช่น ม่วง แดง ชมพู แต่สีขาวก็ยังได้รับความนิยมในหมู่คนชอบต้นไม้ประดับนี้อยู่
ผมทราบจากชาวบ้านแถวนี้ว่า จำปา ลั่นทม หรือลีลาวดีเป็นพืชสมุนไพรด้วย รักษาโรคได้หลายชนิด เท็จ จริงประการใดผมไม่ทราบเหมือนกัน ขอเวลานิดจะหาข้อมูลมาฝากกันครับ
