ในอดีตที่ผ่านมาเรามักจะคุ้นเคยกับการช่วยเหลือและแบ่งปันในชีวิตประจำวันของเรา  โดยเฉพาะชีวิตของคนอีสานที่เกี่ยวข้องหรือมีอาชีพเกียวกับการทำเกษตร  ไม่ว่าจะเป็นการทำนา  ทำไร่  หรือทำสวน  ล้วนมีความสัมพันธ์เกี่ยวข้องกับระยะเวลาของฝนฟ้าทำให้ต้องรีบทำการเพาะปลูก  ครอบครัวใดที่มีคนมากแรงงานมากย่อมทำได้เสร็จเร็ว  แต่ครอบครัวที่มีคนน้อยย่อมทำไม่ได้ตามใจอยาก  ทำให้เกิดการช่วยเหลือแบ่งปันกันในด้านแรงงาน  ไม่มีค่าจ้างตอบแทนมีเพียงน้ำใจเลี้ยงข้าวปลาอาหารตามแต่จะหาได้  หมุนเวียนกันไปจากครอบครัวหนึ่งไปอีกครอบครัวหนึ่ง  เราคุ้นเคยกับการ ลงแขก อย่างนี้มานาน

วัฒนธรรมแห่งการช่วยเหลือและแบ่งปันแบบนี้กำลังจะหรือหลายแห่งหายไปแล้ว  ตอนนี้เราเห็นเพียงชาวบ้านคุยกันว่าจะไปรับจ้างถอนกล้า  รับจ้างดำนา  รับจ้างเกี่ยวข้าวนาใคร  ได้ค่าแรงเท่าไหร่  มีรถไปส่งมั้ยหรือให้เราไปเอง  ไปจนถึงเขา (ผู้จ้าง) ทำกับข้าวอะไรให้เรา (ผู้รับจ้าง) กิน  บางเจ้าผู้จ้างเลี้ยงข้าวสองมื้อเช้าและเที่ยงเป็นการแย่งแรงงานกัน  ช่วงนี้ผู้รับจ้างต้องรีบกอบโกยไว้ก่อน  ก่อนที่จะมีเครื่องจักรเข้ามารับจ้างดำนาแทนคน

ผมเห็นมีบางที่มีการรณรงค์การลงแขก (ส่วนมากจะเป็นเกี่ยวข้าว) กัน  บางพื้นที่เชิญนายอำเภอ  เชิญผู้ว่า  มาเป็นประธาน  ได้งานแค่วันนั้นวันเดียว  วันต่อมาก็เข้าสู่บรรยากาศแบบเดิม  ในพื้นที่ตำบลผม  ผมเห็นมีอยู่หมู่บ้านหนึ่งที่มีประเพณีแบบนี้อยู่  แต่ทำเฉพาะตอนเกี่ยวข้าว  แล้วในหมู่บ้านแห่งนี้เป็นเครือญาติกันทั้งหมด  ทั้งหมู่บ้านมีไม่ถึงสิบตระกูล  ด้วยความที่เป็นญาติกันหรือเปล่าเลยทำให้วัฒนธรรมแห่งการช่วยเหลือและแบ่งปันยังคงมีอยู่

nengneng

nengneng

นักพัฒนาชุมชน องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น
รองประธาน ชมรมพัฒนาชุมชนองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น (แห่งประเทศไทย)
ลูกของแม่ และเพื่อนของท่าน
nengneng

comments

comments