ผม(สามเหน่ง)ได้เคยพูดไปหลายที หลายโอกาส หลายสถานที่แล้วว่า คนที่จะพึ่งตนเองได้นั้น สิ่งที่สำคัญที่สุดคือใจ ใจต้องพร้อมที่จะอยู่อย่างพึ่งตนเอง ถ้าใจของเราไม่พร้อมเราจะทำอะไรไม่ได้เลย เพราะฉะนั้นใจสำคัญที่สุด เมื่อเราตั้งใจอย่างแน่วแน่ที่จะพาครัวเรือนอยู่อย่างพึ่งตนเองแล้ว มันสำเร็จไปครึ่งหนึ่งแล้ว ที่เหลืออาศัยความขยัน ความอดทนของเราเองว่าจะทำได้มั้ย
กิจกรรมพึ่งตนเองที่ผม(สามเหน่ง)ได้บอกท่านทั้งหลายไปแล้วคือการทำบัญชีครัวเรือน ทุกท่านคงทำกันได้แล้ว กิจกรรมเพื่อการพึ่งตนเองอีกสองกิจกรรมคือ การลดรายจ่าย และการเพิ่มรายได้ มาดูอันแรกกันเลยครับ
กิจกรรมลดรายจ่าย จะลดรายการไหนท่านสามารถดูได้จากบัญชีครัวเรือนที่ท่านได้ทำไว้ รายรับกับรายจ่ายมันพอดีกันมั้ย ให้ตรวจสอบดู ถ้าท่านเห็นว่ารายจ่ายรายการไหนที่มันมากเกินไป รายจ่ายตัวไหนที่มันไม่เหมาะสม รายจ่ายตัวไหนที่มันแพงเกินไป ให้ท่านพิจารณาว่าจะลดตัวไหน จะเลิกตัวไหน แต่ถ้ามันจำเป็นอยู่ ท่านก็มาพิจารณาว่ามันมีวิธีการไหนบ้างที่จะทำให้ค่าใช้จ่ายนี้มันลดลงบ้าง อย่างเช่น ถ้าหากว่าท่านเป็นเกษตรกร ปัจจัยการผลิตอย่างปุ๋ยเคมีแพงมาก ท่านก็ทำการผลิตใช้เอง อย่างนี้เป็นต้น
กิจกรรมอันต่อมาคือการเพิ่มรายได้ เมื่อท่านทั้งหลายได้พากันประหยัด อดออม เป็นการลดรายจ่ายอีกทางหนึ่งแล้ว ท่านก็ต้องหาทางเพิ่มรายได้ให้กับครัวเรือนของท่าน อย่างเช่นการหาอาชีพเสริมเข้ามาช่วย หรือถ้าหากว่าไม่มีความสามารถในอาชีพอย่างอื่น ท่านต้องขยันให้มากกว่าเดิม เพื่อทำให้มีรายได้เพิ่มมากขึ้น แต่อย่าลืมเรื่องความพอดี ไม่ใช่อดหลับ อดนอน ทำงานเพื่อให้ได้เงินมากขึ้นมันไม่คุ้มหรอกครับ
อย่าลืมนะครับ สิ่งสำคัญที่สุดของการพึ่งตนเองคือใจครับ ถ้าใจของเราไม่รู้จักกับคำว่าพอ เราจะไม่มีความสุข และเราจะอยู่อย่างพึ่งตนเองไม่ได้…วันนี้ขอจบแค่นี้ก่อน



